Mua được nhà nhưng tháng nào cũng thấy thiếu tiền
Sau nhiều năm thuê nhà, vợ chồng chị Minh Anh (38 tuổi, Hà Nội) quyết định mua một căn chung cư rộng 75m² với giá 3,2 tỷ đồng. Gia đình có sẵn 1,7 tỷ đồng, phần còn lại vay ngân hàng trong 20 năm.
Trước khi xuống tiền, hai vợ chồng đã tính toán khá kỹ. Với khoản vay 1,5 tỷ đồng, giả định lãi suất 9%/năm và trả gốc đều trong 20 năm, tháng đầu tiên gia đình phải thanh toán khoảng 17,5 triệu đồng cả gốc lẫn lãi. Với tổng thu nhập 45 triệu đồng/tháng, họ cho rằng vẫn có thể cân đối được.
Thế nhưng, sau khi chuyển về nhà mới, chị Minh Anh nhận ra khoản trả góp ngân hàng mới chỉ là một phần của bài toán tài chính.
"Trước đây đi thuê nhà, chúng tôi chỉ quan tâm tiền thuê, điện nước và sinh hoạt. Đến khi có nhà riêng mới thấy tháng nào cũng có thêm khoản phải đóng. Có những khoản vài trăm nghìn nhưng cộng lại thành số tiền không nhỏ", chị chia sẻ.
Điều khiến gia đình bất ngờ nhất là số tiền dành cho sinh hoạt và duy trì căn hộ tăng lên đáng kể. Chưa kể, những tháng đầu nhận nhà, hai vợ chồng còn phải dùng đến tiền tiết kiệm để mua sắm nội thất và hoàn thiện không gian sống.
Câu chuyện trên là tình huống minh họa cho những khoản chi thường gặp sau khi mua nhà.
7 chi phí dễ bị bỏ quên sau khi mua nhà
1. Phí quản lý chung cư: Khoản nhỏ nhưng phải trả đều đặn
Khi mua chung cư, nhiều người chỉ chú ý giá căn hộ mà quên hỏi kỹ phí quản lý vận hành.
Giả sử căn hộ 75m² có mức phí 12.000 đồng/m²/tháng, gia đình sẽ phải trả 900.000 đồng mỗi tháng, tương đương 10,8 triệu đồng/năm.
Đây là khoản gần như cố định, không thể cắt giảm tùy ý. Với những dự án có nhiều tiện ích, mức phí có thể cao hơn. Vì vậy, người mua cần tìm hiểu trước mức thu, các dịch vụ đi kèm và khả năng điều chỉnh phí trong tương lai.
2. Phí gửi xe: Càng nhiều phương tiện càng tốn tiền
Một gia đình có ô tô và hai xe máy có thể phải dành từ hơn 1 triệu đến vài triệu đồng mỗi tháng cho chỗ đỗ xe, tùy tòa nhà.
Chẳng hạn, nếu phí gửi ô tô là 1,5 triệu đồng/tháng và hai xe máy hết 200.000 đồng, tổng chi phí đã lên tới 1,7 triệu đồng.
Tính cả năm, gia đình mất 20,4 triệu đồng chỉ riêng việc gửi xe. Đáng chú ý, không phải chung cư nào cũng bảo đảm có chỗ đỗ ô tô cho tất cả cư dân.
3. Điện, nước và internet: Nhà rộng hơn, hóa đơn cũng dễ tăng
Khi chuyển từ phòng thuê nhỏ sang căn hộ rộng hơn, thói quen sử dụng điện của nhiều gia đình cũng thay đổi.
Điều hòa ở nhiều phòng, bình nóng lạnh, máy giặt, máy sấy và các thiết bị nhà bếp có thể khiến lượng điện tiêu thụ tăng. Internet cũng thường được lựa chọn theo nhu cầu sử dụng của cả gia đình.
Không phải cứ mua nhà là hóa đơn tăng, nhưng nếu diện tích và số thiết bị sử dụng lớn hơn, ngân sách cần được điều chỉnh tương ứng.
4. Nội thất và thiết bị gia dụng: Khoản tiền dễ vượt dự toán nhất
Nhiều người mua nhà với suy nghĩ chỉ cần thêm vài chục triệu đồng để sắm sửa. Nhưng khi bắt đầu hoàn thiện căn hộ, danh sách mua sắm thường dài hơn dự kiến.
Tủ bếp, giường, đệm, sofa, rèm cửa, bàn ăn, máy lạnh, thiết bị vệ sinh và các món đồ nhỏ có thể tạo thành khoản chi hàng chục đến hàng trăm triệu đồng.
Điều đáng nói là không ít gia đình dùng gần hết tiền tiết kiệm để thanh toán trước cho căn nhà, sau đó lại phải mua nội thất bằng thẻ tín dụng hoặc vay tiêu dùng.
Cách an toàn hơn là chia nội thất thành hai nhóm: cần mua ngay để sinh hoạt và có thể bổ sung trong 6–12 tháng tiếp theo.
5. Chi phí sửa chữa, bảo trì: Nhà mới vẫn cần quỹ dự phòng
Ngay cả căn hộ mới bàn giao cũng có thể phát sinh những khoản như sửa đường điện, thay vòi nước, xử lý thấm hoặc bảo dưỡng điều hòa sau thời gian sử dụng.
Với nhà đã qua sử dụng, nhu cầu sửa chữa có thể lớn hơn nhiều.
Thay vì đợi hỏng mới xoay tiền, gia đình nên chủ động dành một khoản mỗi tháng cho quỹ bảo trì, sửa chữa. Khoản này tách biệt với phí bảo trì phần sở hữu chung của chung cư đã được thu theo quy định.
6. Chi phí đi lại: Nhà xa trung tâm có thể khiến tiền xăng xe tăng mạnh
Một căn hộ giá thấp hơn vài trăm triệu đồng ở khu vực xa trung tâm có thể rất hấp dẫn. Tuy nhiên, nếu cả hai vợ chồng phải di chuyển thêm hàng chục kilômét mỗi ngày, chi phí đi lại sẽ thay đổi đáng kể.
Không chỉ có xăng xe, gia đình còn phải tính đến phí cầu đường, gửi xe tại nơi làm việc, bảo dưỡng phương tiện và thời gian di chuyển.
Đặc biệt, với gia đình có con nhỏ, khoảng cách từ nhà đến trường học, bệnh viện cũng ảnh hưởng đến ngân sách và chất lượng cuộc sống.
7. Chi phí phát sinh do thay đổi lối sống
Đây là khoản ít được nhắc tới nhưng lại rất phổ biến.
Chuyển đến khu chung cư mới, gia đình có thể bắt đầu chi nhiều hơn cho mua sắm, ăn uống, dịch vụ giao hàng hoặc các tiện ích xung quanh. Một số người còn có tâm lý đã mua nhà đẹp thì phải sắm đồ tương xứng, từ nội thất trang trí đến thiết bị công nghệ.
Nếu không kiểm soát, những khoản chi này dễ khiến ngân sách tăng lên mà bản thân không nhận ra.
Dưới đây là bảng dự toán minh họa cho một gia đình bốn người sống trong căn hộ chung cư 75m², có một ô tô và hai xe máy.
| Khoản chi | Dự kiến/tháng |
| Phí quản lý chung cư | 900.000 đồng |
| Phí gửi ô tô, xe máy | 1.700.000 đồng |
| Điện, nước, internet | 1.800.000 đồng |
| Quỹ sửa chữa, bảo trì riêng | 500.000 đồng |
| Chi phí đi lại tăng thêm | 800.000 đồng |
| Chi tiêu sinh hoạt phát sinh | 700.000 đồng |
| Tổng cộng | 6.400.000 đồng |
Các con số mang tính giả định, không phải mức phí chung cho mọi dự án. Bảng chưa bao gồm khoản trả nợ ngân hàng, chi phí nội thất ban đầu, các khoản thuế, phí giao dịch và sinh hoạt cơ bản.
Như vậy, nếu trước đó gia đình chỉ dự tính khoản trả nợ ngân hàng tháng đầu là 17,5 triệu đồng, tổng số tiền dành cho trả nợ và những khoản bổ sung trong bảng có thể lên tới 23,9 triệu đồng trong tháng đầu tiên. Con số này chưa bao gồm tiền ăn uống, học hành của con và những nhu cầu thiết yếu khác.
Với thu nhập 45 triệu đồng/tháng, đây là áp lực tài chính không nhỏ.
Mua nhà không đáng sợ, đáng lo là chỉ tính đủ tiền trả góp
Trước khi quyết định mua nhà, các gia đình nên lập hai bảng ngân sách riêng: một bảng dành cho chi phí mua và hoàn thiện nhà ban đầu, một bảng dự tính dòng tiền hàng tháng sau khi chuyển đến.
Đặc biệt, với những khoản vay có lãi suất thả nổi, cần thử tính khả năng trả nợ nếu lãi suất tăng thêm 2–3 điểm phần trăm so với mức dự kiến. Gia đình cũng nên duy trì quỹ khẩn cấp đủ trang trải ít nhất 3–6 tháng chi phí thiết yếu và nghĩa vụ trả nợ, tùy mức độ ổn định của thu nhập.
Một ngôi nhà mang lại cảm giác ổn định, nhưng sự ổn định ấy chỉ thực sự bền vững khi gia đình còn đủ tiền để sinh hoạt, tiết kiệm và ứng phó với những biến cố bất ngờ.
Mua được nhà là một cột mốc tài chính quan trọng. Nhưng sống thoải mái trong căn nhà ấy suốt nhiều năm mới là bài toán cần được tính toán từ trước khi ký hợp đồng.
