Năm 2010, Lý Thiên Tứ đang là sinh viên năm hai Đại học Thanh Hoa, một trong những ngôi trường danh giá bậc nhất Trung Quốc. Một ngày, căn nhà xập xệ của gia đình cậu ở quê nhà Tứ Xuyên có hai vị khách lạ ghé thăm. Đó là một cặp vợ chồng trung niên họ Tề, ăn mặc sang trọng. Vừa bước vào, họ nói ngay mình là bố mẹ ruột của Thiên Tứ.
Kèm theo lời nhận con là 10 triệu nhân dân tệ (khoảng 38 tỷ đồng). Cặp vợ chồng nói số tiền này để cảm ơn Lý Trường Giang - người bố nuôi của Lý Thiên Tứ đã vất vả nuôi nấng cậu, cũng là để bù đắp cho những năm tháng họ vắng mặt. Với một gia đình sống nhờ việc nhặt ve chai, đây là con số không ai dám mơ tới. Thế nhưng Lý Thiên Tứ trả lời thẳng thừng. Cậu chỉ có một người cha là Lý Trường Giang, còn tiền thì hai người cứ cầm về.
Câu chuyện này đã lan truyền trên mạng xã hội Trung Quốc suốt nhiều năm và đến nay vẫn khiến không ít người xúc động. Để hiểu vì sao chàng trai từ chối dứt khoát như vậy, phải quay lại 20 năm trước đó.
Đứa trẻ nhặt được trong bụi cỏ
Lý Trường Giang là một nông dân nghèo ở trấn Bảo Thạch, thành phố Toại Ninh, tỉnh Tứ Xuyên (Trung Quốc). Ông không có công việc ổn định. Ruộng nương không đủ nuôi mấy miệng ăn nên ông phải đi nhặt ve chai quanh làng, quanh trấn. Hoàn cảnh gia đình ông càng thêm chật vật khi vợ ông bị tật nguyền không làm được việc nặng, còn cha già thì ốm đau liên miên.
Sáng ngày 15/9/1990, như mọi ngày, ông Lý ra đường nhặt phế liệu. Trong một bụi cỏ ven trấn, ông phát hiện một bé trai sơ sinh được quấn trong tấm vải. Bên cạnh là chiếc thùng giấy cũ, trong đó có mẩu giấy ghi ngày giờ sinh của đứa bé, 2 giờ 15 phút sáng cùng ngày. Nghĩa là từ lúc đứa bé chào đời đến khi bị bỏ lại, thời gian mới trôi qua vài tiếng.
Câu chuyện người cha nhặt ve chai nuôi con đỗ Thanh Hoa từng khiến cư dân mạng Trung Quốc xúc động (Ảnh minh họa)
Ngoài mẩu giấy ấy, không còn manh mối nào khác về thân thế đứa bé. Ông Lý bế con về nhà, cả gia đình bàn bạc rồi quyết định giữ lại. Ông cũng từng báo lên đồn công an nhưng mãi không có ai đến nhận. Đứa trẻ mang họ Lý, được đặt tên là Thiên Tứ, nghĩa là "trời ban".
Hàng xóm khuyên ông người lớn còn chưa đủ ăn, nuôi thêm một miệng ăn để làm gì. Ông Lý không nghe. Ông chỉ dậy sớm hơn, đi xa hơn, nhặt nhiều hơn. Sữa bột nhà không mua nổi, đồng tiền nào kiếm được ông cũng dành cho con trước.
Đến tuổi đi học, nhà không có tiền mua cặp, ông Lý lấy bao phân bón khâu lại cho con đeo. Vở viết cũng tiết kiệm từng trang. Viết kín một cuốn, Lý Thiên Tứ lấy tẩy xóa sạch rồi viết lại từ đầu. Trường cách nhà vài cây số, hai bố con ngày nào cũng đi bộ. Buổi tối, cậu bé ngồi học dưới chiếc đèn bàn cũ cha nhặt được, còn ông Lý ngồi bên cạnh trông con.
Điều kiện thiếu thốn là vậy nhưng thành tích học tập của Lý Thiên Tứ luôn đứng đầu. Giấy khen dán kín một mảng tường trong nhà. Năm 2009, cậu thi đỗ Đại học Thanh Hoa - ngôi trường top 1 tại đất nước tỷ dân. Một ông lão nhặt ve chai nuôi được con vào Thanh Hoa, tin này nhanh chóng lan khắp vùng. Lên đại học rồi, cứ mỗi kỳ nghỉ Thiên Tứ lại về quê phụ cha mẹ làm đồng, chăm sóc hai người.
10 triệu tệ và một điều kiện
Cuộc sống tưởng cứ thế êm đềm trôi qua thì năm 2010, cặp vợ chồng họ Tề xuất hiện. Họ kể ngày trẻ hai người yêu nhau nhưng gia đình hai bên đều phản đối. Có con rồi, gia đình vẫn không chấp nhận. Cuối cùng, đứa bé bị bỏ lại trong bụi cỏ ở trấn Bảo Thạch. Sau đó, hai người rời quê lập nghiệp, dần gây dựng được khối tài sản lớn. Giờ đã khá giả, họ muốn đón con trai về.
Ngoài 10 triệu tệ, cặp vợ chồng còn đưa ra một yêu cầu. Lý Thiên Tứ phải cắt đứt quan hệ với bố nuôi.
Nhiều người cho rằng chỉ cần nhận số tiền ấy, nhà họ Lý sẽ thoát nghèo, còn Lý Thiên Tứ về với bố mẹ ruột thì con đường phía trước càng rộng mở. Nhưng vấn đề nằm ở điều kiện đi kèm. Tiền bạc có thể bàn, còn cắt đứt quan hệ thì chẳng khác nào xóa sạch 19 năm cha con.
Lý Thiên Tứ không để lại chút đường lui nào. Cậu nói đây mới là nhà mình, cả đời này cậu chỉ có một người cha là Lý Trường Giang. Cậu sẽ không đi theo họ, cũng không nhận 10 triệu tệ. Rồi cậu cùng bố mẹ nuôi tiễn cặp vợ chồng ra khỏi cửa.
Lý Thiên Tứ chọn ở lại bên người cha đã nuôi mình suốt 19 năm (Ảnh minh họa)
Công sinh không bằng công dưỡng
Cặp vợ chồng họ Tề chưa chịu bỏ cuộc. Họ tính đến chuyện kiện ra tòa để đòi lại con. Thực tế, con đường này gần như không có cửa. Năm 2010, Lý Thiên Tứ đã 19 tuổi, là người có đầy đủ năng lực hành vi dân sự. Sống với ai, có nhận lại bố mẹ ruột hay không là quyền của chính cậu.
Quan trọng hơn là hành động năm xưa. Luật Hình sự Trung Quốc quy định người có nghĩa vụ nuôi dưỡng mà từ chối nuôi dưỡng người già, trẻ nhỏ, người bệnh hoặc người không có khả năng tự lập, nếu tình tiết nghiêm trọng thì phạm tội bỏ rơi. Bỏ một đứa trẻ mới sinh vài tiếng ngoài bãi cỏ, 19 năm không làm tròn một ngày trách nhiệm, giờ quay lại viện dẫn huyết thống thì khó đứng vững trước pháp luật. Cuối cùng, hai bên chia tay trong không vui.
Cũng trong khoảng thời gian ấy, mẹ nuôi của Thiên Tứ qua đời. Sau biến cố, chàng trai vẫn ở bên cha, tiếp tục việc học. Số tiền 10 triệu tệ, từ đầu đến cuối cậu không nhận một đồng.
Ông Lý Trường Giang không có tiền, nhưng ông đã cho một đứa trẻ bị bỏ rơi 19 năm cơm ăn, áo mặc và con chữ. Cặp vợ chồng họ Tề có 10 triệu tệ, nhưng không mua lại được 19 năm ấy. Câu nói "cầm tiền về đi" của Lý Thiên Tứ nghe có vẻ phũ. Thế nhưng đạo lý đằng sau lại rất giản dị, rằng ơn dưỡng dục không phải thứ có thể mua đứt bằng một tấm séc.
Tình thân không đo bằng huyết thống hay tiền bạc, mà bằng những năm tháng cha mẹ ở bên con (Ảnh minh họa)
Cha mẹ không chọn được hoàn cảnh để nuôi con, nhưng có thể chọn cách ở bên con. Ông Lý Trường Giang không có nhà cao cửa rộng, cũng chẳng có của cải gì để lại. Thứ duy nhất ông cho con là sự tận tụy suốt 19 năm, từ bình sữa đầu tiên đến tờ giấy báo trúng tuyển đại học.
Những điều tưởng nhỏ bé ấy lại chính là bài học lớn nhất mà con trai ông nhận được. Bởi một đứa trẻ lớn lên trong yêu thương sẽ hiểu tình thân không đo bằng huyết thống hay tiền bạc, mà bằng những năm tháng có nhau. Và khi đã hiểu điều đó, đứng trước khoản tiền khổng lồ, con người ta cũng chẳng cần đắn đo quá lâu.
Theo Sohu, NetEase
